Amakuru dukesha ikinyamakuru kiri ku murongo wa Internet cyitwa, destinationsante.com aremeza ko indwara y’iseru, ikigaragara ku isi mu bihugu bitandukanye.
Dore bimwe mu byo abantu bajya bibeshya ku bijyanye n’iyi ndwara y’iseru:Iseru ntikibaho mu bihugu byinshi ku isi
Ni ukwibeshya. Ku isi yose indwara y’iseru ifata abana bagera kuri miliyoni 30 buri mwaka. Iyi ndwara ni yo nkomoko y’imfu zigera ku 875 000. Mu gihugu cy’u Bufaransa, iki cyorezo cyatangiye kuhaboneka mu mwaka wa 2008. Kikaba kigenda cyiyongera nk’uko byagaragaye muri raporo ya Minisiteri y’Ubuzima mu Bufaransa yakozwe umwaka ushize wa 2010. Igitera kwiyongera kw’iyo ndwara hakaba harimo nko kuba nta nkingo zihagije ku bana bato, ndetse no kuba abantu bavutse mu myaka y’1980, batarigeze bikingiza.
Iseru si indwara ikanganye
Na cyo ni ikinyoma! Iyi ndwara itera ibibazo bitandukanye ndetse bishobora kuviramo umuntu urupfu. Urugero nko ku ya 19 Mata uyu mwaka, mu Bufaransa habonetse abantu 13 bafite ibibazo mu bwonko bivugwa ko byaturutse ku ndwara y’iseru.
Abandi bibaza ko iseru ari indwara y’abana
Bitandukanye n’imyumvire y’ababivuga gutyo, ngo iseru ni indwara y’abana. Mu bantu bagaragayeho iriya ndwara mu mwaka wa 2010, abangana na 50% bari barengeje imyaka 15. Ikindi, mu bagiye mu bitaro, abangana na 45% bari bafite ikigero kiri hagati y’imyaka 20-29.
Abandi ngo iseru yandura bigoranye
Bitandukanye n’ukuri. Iseru ni imwe mu ndwara ziterwa na Virus zandura cyane. Urugero umurwayi umwe yanduza hagati y’abantu 15 na 20 mu gihe umurwayi wa giripe (grippe) yanduza hagati y’umuntu 1 na 3. Ubwandu bw’indwara ziterwa na virus bukunda kunyura mu mwuka.
Nta rukingo ruhamye ruvura iseru
Iri ngo ni irindi kosa. Urukingo rubaho kandi byoroshye kurubona, ikindi rurinda uwarufashe indwara y’iseru n’amashamba. Nta bundi buryo bubaho bwo kwivuza iseru uretse urukingo.
Urukingo rw’iseru ni rubi
Ubusanzwe nyuma yo gukingirwa iseru, umuntu ashobora kugira uburibwe buza hagati y’iminsi 5 na 12. Umuntu agira n’umuriro cyangwa agafuruta utuntu ku mubiri ariko bidakanganye. Ntabwo ingaruka z’urukingo zikunze kuba mbi cyane.
Undi ati "narakingiwe, inshuro imwe birahagije"
Rwose na byo ni ukwibeshya! Ntabwo abantu benshi nyuma y’urukingo rumwe umubiri wabo ukora ubwirinzi buhagije (anticorps). Nyamara inkingo 2 zirahagije zikakurinda ku buryo bwiza bukurinda guhura n’iseru.
Usanga abandi bumva bakingiza abana gusa
Mwabyumvise ko mu mwaka washize wa 2010 mu batahuweho iseru 50% bari barengeje imyaka 15, bityo urukingo rugomba guhabwa abantu inshuro 2 by’umwihariko ku bantu bavutse kuva mu 1980.
Tubikesha destinationsante.com
0 comments:
Post a Comment